FitLab Catering

Telefon 735 998 448

Bezpłatna konsultacja żywieniowa pn-pt 9-16

Grzyby – dlaczego warto je jeść?

Thanh Soledas Kf1nbg76xe8 Unsplash
Grzyby
tylko smak czy także zdrowie?

Grzyby odgrywają kluczową rolę w wielu potrawach kuchni na całym świecie. Przez wieki cenione były przede wszystkim ze względu na wyjątkowy smak, zapach, czy teksturę. Mimo iż Polacy samo grzybobranie traktują jako sport narodowy, to powszechna opinia na temat właściwości odżywczych grzybów jest negatywna. Zwykło się mawiać, że są bezwartościowe, obciążają wątrobę, powodują niestrawność… Szczęśliwie w ostatnim czasie coraz głośniej mówi się o grzybach także w kategoriach daleko wykraczających poza ich walory smakowe. O tym, jak wiele korzyści dla naszego zdrowia może przynieść włączenie grzybów do diety dowiesz się z poniższego artykułu. 

Grzyby w starożytnej diecie

Grzyby jako pożywienie były znane ludziom już kilka tysięcy lat temu. Ich wyjątkowy smak i aromat doceniali starożytni Grecy i Egipcjanie rezerwując potrawy z grzybów tylko dla najbogatszych. Ogromne znaczenie miały także w medycynie ludowej Azji Wschodniej (Chiny, Japonia, Malezja), a o ich właściwościach leczniczych wspominał Hipokrates już ok. 400 lat p.n.e. W zamierzchłych czasach grzyby były pozyskiwane głównie z naturalnych stanowisk, drogą zbieractwa. Pierwsze sztuczne hodowle w Europie pojawiły się w ok. 300 lat temu we Francji, a gatunkiem objętym uprawą zostały pieczarki. Warto wspomnieć, że obecnie największym eksporterem pieczarek na świecie jest Polska.

Bogactwo królestwa grzybów

Grzyby stanowią odrębne królestwo w świecie przyrody. Nie należą ani do roślin, ani do zwierząt choć z obiema tymi grupami są spokrewnione. Na pierwszy rzut oka mają zbliżoną do roślin budowę i nie ruszają się. Na podobieństwo do zwierząt wskazuje chityna (wielocukier, który buduje ściany grzybów, ale także np. pancerze owadów) oraz fakt, że nie mają zdolności do fotosyntezy. Szacuje się, że na Ziemi jest ok. 6 razy więcej gatunków grzybów niż roślin, choć do tej pory opisanych zostało ich zaledwie ok. 100 tys (roślin – 290 tys.). Zgodnie z europejskim prawem do obrotu handlowego dopuszcza się ok. 40 gatunków, a w Azji jest ich ‘na rynku’ aż 2000! W naszym kraju do najpopularniejszych grzybów leśnych zaliczamy: borowika szlachetnego, koźlarza, podgrzybka brunatnego, pieprznika jadalnego (kurka), mleczaja rydza, a spośród hodowlanych: pieczarkę i boczniaka.

Wartości odżywcze grzybów

Na wartość odżywczą grzybów jadalnych wpływa obecność łatwo przyswajalnych aminokwasów, licznych minerałów, witamin i błonnika pokarmowego. Ilość poszczególnych składników odżywczych zależna jest od gatunku, ale także od podłoża, atmosfery, wieku, czy choćby część owocni grzyba. Ze względu na wysoką zawartość wody ok. 70 -90 % i niską wartości kaloryczną (ok. 23- 34 kcal /100 g świeżej masy) grzyby mogą być zaliczane do żywności dietetycznej. Znaczny udział w suchej masie grzybów stanowi białko, które może sięgać aż 40%. Białko grzybów zawiera wszystkie aminokwasy egzogenne, jednak jego przyswajalność jest niższa niż innych produktów pochodzenia roślinnego. Grzyby zawierają natomiast sporo lizyny, aminokwasu, którego brakuje w produktach zbożowych. Warto pamiętać o łączeniu tych dwóch składników przy gotowaniu. Wśród składników odżywczych grzybów znajdziemy także tłuszcze. Choć ich zawartość jest niewielka, to ich skład jest zbliżony do cennych olejów roślinnych (bogatych w NNKT) i określany jest jako bardzo korzystny. Istotną rolę wśród składników odżywczych grzybów odgrywają polisacharydy, które wykazują silną aktywność biologiczną. Są cennym źródłem błonnika, który korzystnie wpływa na pracę układu pokarmowego. W składzie chemicznym niektórych gatunków grzybów (pieczarek, boczniaków, borowików) wykazano obecność beta – glukanów. Związki te mobilizują nasz układ odpornościowy, wpływają na obniżenie poziomu cholesterolu LDL we krwi, a także wykazują korzystne działanie w profilaktyce i leczeniu chorób nowotworowych. Grzyby są dobrym źródłem składników mineralnych i witamin. Wśród obecnych w nich makroelementów dominują potas, fosfor, wapń i magnez. Spośród mikroelementów możemy natomiast wyróżnić: miedź, cynk, żelazo, mangan, molibden i selen. Głównymi witaminami obecnymi w grzybach są witaminy z grupy B. Są gatunki, w których zawartość niacyny i ryboflawiny jest porównywalna z  niektórymi produktami zbożowymi, a także z mięsem, które uważane jest za cenne źródło tych witamin. W grzybach znajduje się również witamina B12, której nie znajdziemy w produktach pochodzenia roślinnego. Nie bez przyczyny grzyby określa się więc mianem ‘mięsa lasu’.

Właściwości prozdrowotne grzybów

Liczne badania prowadzone w ostatnich latach dowiodły wartości prozdrowotnej wielu gatunków grzybów jadalnych. Obecnie przypisuje się im zdolności immunostymulujące, antybakteryjne, przeciwzapalne, przeciwwirusowe, czy przeciwnowotworowe. Udowodniono, że regularne spożywanie grzybów przyczynia się do absorpcji cholesterolu z diety, obniżając stężenie cholesterolu całkowitego i frakcji LDL. To korzystne działanie na organizm człowieka wynika w dużej mierze z występowania w grzybach związków aktywnych biologicznie oraz z ich właściwości przeciwutleniających. 

Przeciwwskazania w spożywaniu grzybów

Chityna, z której zbudowana jest ściana komórkowa grzybów nie jest trawiona przez nasz organizm. Korzystnie wpływa na perystaltykę jelit i zapobiega zaparciom jako błonnik, ale przyczynia się również do tego, że grzyby są ciężkostrawne. Udział grzybów w diecie powinny więc ograniczyć osoby cierpiące na choroby przewodu pokarmowego, wątroby i nerek. Nie zaleca się również grzybów w diecie dzieci i osób starszych. Analizując skład chemiczny grzybów należy również zwrócić uwagę na fakt, iż są one zdolne do kumulowania substancji radioaktywnych i metali ciężkich, poprzez wiązanie ich z białkami. Sądzi się jednak, że większość gatunków grzybów jadalny hodowlanych lub pozyskiwanych z terenów nieskażonych nie stanowi zagrożenie dla zdrowia.

Podsumowanie

Obecnie grzyby zaliczane są do żywności funkcjonalnej. Ze względu na niską wartość kaloryczną, a przy tym liczne właściwości prozdrowotne mogą stanowić smaczne i zdrowe urozmaicenie naszej diety. W zestawach FitLab cateringu możecie spotkać rozmaite dania z wykorzystaniem tych leśnych skarbów, takie jak tarty, sosy, czy zupy grzybowe. Przy okazji trwającego sezonu grzybowego należy pamiętać, aby podczas samodzielnych zbiorów wybierać tylko te grzyby, które znamy i potrafimy bez problemu oznaczyć. 

 

Zamawiam dietetyczne dania z grzybami!

 

Wróć do FitBloga

Polecane

Img 2554
Eko catering
Prawda czy mit?
Catering może być ekologiczny… Prawda czy mit? Wielu przeciwników cateringów dietetycznych zarzuca im produkcję dużej liczby plastiku, jednocześnie zapominając o znacznych oszczędnościach,…
#CodziennośćFitLab #Porady #TrendyŻywieniowe
Fl Blog 300x260 Gluten Free
Dieta
bezglutenowa i bezlaktozowa
Dieta bezglutenowa i bezlaktozowa – kiedy warto rozważyć? Od kilku lat stale obserwujemy wzrost popularności diet wykluczających spożycie glutenu oraz laktozy. W naszym…
#Porady #TrendyŻywieniowe
Thanh Soledas Kf1nbg76xe8 Unsplash
Grzyby
tylko smak czy także zdrowie?
Grzyby – dlaczego warto je jeść? Grzyby odgrywają kluczową rolę w wielu potrawach kuchni na całym świecie. Przez wieki cenione były…
#CodziennośćFitLab #Lifestyle #Porady #TrendyŻywieniowe
KODY RABATOWE JESIEŃ 2022! Aktualny cennik